The Art of living: geld verdienen ?

Als onderdeel van hun feest nodigen vrienden me uit een bezoek te brengen aan het Margitte Museum in Brussel ( www.musee-margritte-museum.be). Aan wat !? Ben ik al van jongs af aan fan van Margritte en heb ik als kunstliefhebber dit Museum gemist ? Ja dus, een prachtig museum dat je met veel informatie in staat stelt niet alleen zijn werk en de evolutie daarvan te volgen, maar ook ( voor zover zo iets kan) de persoon. Een half jaar open en reeds 300.000 bezoekers.

Voor mij is Margritte een geniaal intellect in zijn werk maar ook in zijn soms vage en sterk filosofisch aandoende uitspraken. Wat mij boeide is de impact van twee dingen op zijn oeuvre: 1. die van een hechte kleine groep mensen om hem heen en 2. de noodzaak van zichzelf te voorzien in levensonderhoud.

Na een langere periode van flirten met opkomende kunstrichtingen, leidde het geloof van een kleine hechte groep kunmstenaars in het surrealisme, waar Margritte toe behoorde, tot zijn eigen onmiskenbaar eigenzinnige soort surrealistische werken. Hun steun was ongetwijfeld vitaal in deze stap. Veel later creëert hij een breuklijn door weer terug te keren naar meer impressionistische werken. Teleurgesteld laat zijn omgeving hem in de steek en pakt Margritte daarna gedesillusioneerd zijn surrealisme met zijn karakteristieke handschrift weer op.

Qua leefstijl is hij zeer conventioneel, nestjes en burgerlijk. Daar hoort ook zijn opvatting bij dat hij de kostwinnaar moet zijn. Een grote impact op zijn bestaan als kunstenaar. Tot twee maal toe een periode van grafisch vormgeven voor omslagen en affiches om geld te verdienen.

Ionas is zijn enige galeriehouder in zijn laatste levensperiode. Het is zijn hoogtepunt in faam tijdens zijn leven. Maar werkte Ionas ook als korset ? Hij houdt Margritte op het spoor van zijn inmiddels bekende handschrift. Een periode die Margritte de kritiek oplevert dat zijn succesvolle thema's wel vaak in zijn kunstwerken terugkeren.

Boeiend zijn ook enkele van Margitte bekende citaten waarin hij de hierboven geschetste impact 'keihard' ontkent:

'naar mijn weten waren er geen omstandigheden die mijn karakter of mijn kunst hebben gedetermineerd' en 'ik houd niet van geld, noch om zichzelf noch om wat het verschaft, want ik begeer niets van wat men kent'

Margritte: een mooi voorbeeld van een spanningsveld: (levens-) kunst vraag om vrijheid, maar de sociale/economische werkelijkheid slaat steeds beperkende paaltjes. Herkenbaar ? Of is er slechts sprake van schijnbare tegenstellingen ?

Op zoek naar een coach of counselor ? Zie http://www.wending.nu/

Oscar Meijn, feb 2010